Çalışma teknikleri

Ezber Teknikleri: Akılda Kalıcı Ders Çalışmanın Yolları

Kodlama, gruplama, hafıza sarayı ve 7 günlük tekrar planı: bir listeyi, formülü ya da tarihi sınav gününe kadar aklında tutmanın yolları, LGS ve YKS örnekleriyle.

Kocaman gülümsemeyle oturan mutlu, gri bir kedi
Bu sayfada
  1. Ezberlediğini neden unutursun?
  2. Önce anla, sonra ezberle
  3. Gruplama: çok parçayı az parçaya çevir
  4. Kodlama ile ezber: gerçek maddelerin baş harfleri
  5. Hafıza sarayı adım adım
  6. Çiz, sesli söyle, anlat
  7. Hangi bilgi için hangi ezber tekniği?
  8. 7 günlük ezber planı
  9. Sık sorulan sorular

Kısaca

  • Bilgiyi kalıcı yapan, önce konuyu anlamak, sonra kitabı kapatıp bilgiyi hafızandan çağırmak ve bunu birkaç güne yaymaktır. Tekrar tekrar okumak ezberlemiş gibi hissettirir ama çabuk silinir.
  • Liste ve sıralama ezberlerken bir araç ekle: maddeleri birkaç gruba ayır, gerçek maddelerin baş harflerinden kod yap ya da sıralı listeyi bir hafıza sarayına yerleştir.
  • Kendini 1., 2., 4. ve 7. günlerde sına; sınavdan önceki gece sabahlamak yerine uyu.

Araştırmalarla en sağlam desteklenen ezber teknikleri, internette dolaşan hilelerden daha sadedir. Konuyu anlarsın, kitabı kapatıp bilgiyi yeniden okumak yerine hafızandan çağırırsın ve bunu birkaç güne yayarak tekrarlarsın. Bir sayfayı tanıdık gelene kadar okumak ezberlemiş gibi hissettirir, ama yalnız okuyarak "ezberlediğin" bilginin büyük bir kısmı bir hafta içinde uçar gider.

Bir listeyi eksiksiz ya da bir olay sırasını doğru ezberlemen gerektiğinde hileler işe yarar: gruplama, gerçek maddelerin baş harflerinden yapılan kodlar ve hafıza sarayı. Bir şeyi çizmek ya da sesli söylemek de onu sonradan bulmanı kolaylaştırır.

Bu yazı elindeki bir listeyle, formülle, tanımla ya da tarihle ne yapacağını anlatan bir alet çantası. Bunların içine oturduğu tekrar sistemi, soru yazma ve 1-3-7-14-30 gün planıyla birlikte aktif hatırlama ve aralıklı tekrar rehberimizde.

Ezberlediğini neden unutursun?

Çalışan belleğin küçüktür. George Miller 1956'da insanın aklında bir anda tutabildiği bilgiyi "yedi, artı eksi iki" madde diye özetledi ve bu sınırın, her biri kaç harf ya da rakam taşırsa taşısın, anlamlı parçalar için geçerli olduğunu fark etti. Nelson Cowan 2001'de, insanlar içinden tekrar edemediğinde ve gruplayamadığında gerçek sınırın dört parça civarında olduğunu savundu. Hangisini alırsan al, birbirinden kopuk on beş bilgi oraya aynı anda sığmaz.

Bilgiyi nasıl işlediğin de ne kadar kalacağını belirler. Fergus Craik ve Robert Lockhart 1972'de, bir bilgiyi anlamı üzerinden düşünmenin, yalnız nasıl göründüğüne ya da nasıl okunduğuna dikkat etmekten daha güçlü bir iz bıraktığını öne sürdü. "Mitokondri, mitokondri" diye tekrar etmek yüzeysel kalır; mitokondrinin ne iş yaptığını ve kas hücrelerinde neden bu kadar çok bulunduğunu sormak bilgiyi derinden işler.

Hiç geri çağırmadığın bilgi de solar. Henry Roediger ve Jeffrey Karpicke'nin 2006'daki deneylerinde, bir metni okuduktan sonra kendini sınayan öğrenciler iki gün ve bir hafta sonra, metni yeniden okuyanlardan daha fazlasını hatırladı; oysa beş dakika sonra yeniden okumak biraz daha iyi görünüyordu. Nicholas Cepeda ve arkadaşları (2006) yüzlerce deneyi bir araya getirdi ve zamana yayılmış çalışmanın, tek oturuma sıkıştırılmış çalışmadan uzun vadede daha kalıcı olduğunu buldu.

Önce anla, sonra ezberle

"Ezberci eğitim" eleştirisi haklı bir noktaya parmak basıyor: Anlamadan ezberlenen bilgi, soru biraz farklı sorulunca işe yaramaz ve yeni nesil sorular tam olarak bunu ölçer. Yine de sınavda fiilimsi eklerini, mitoz evrelerini ya da Milli Mücadele'nin olay sırasını bilmen gerekir. O yüzden ezberden kaçmak yerine sırayı doğru kur: önce anla, sonra ezberle.

Anladığın bir bilginin tutunacak bir dalı olur. John Dunlosky ve arkadaşları 2013'teki kapsamlı incelemelerinde iki anlama alışkanlığını orta düzeyde yararlı buldu: bir bilginin neden doğru olduğunu kendine sormak ve yeni bir adımın, zaten bildiklerine nasıl bağlandığını kendine açıklamak. İkisi de kendini test etmek kadar güçlü değil, ama bilgiyi tutmayı ve kullanmayı kolaylaştırır:

  • Matematikte üçgenin alanı taban çarpı yüksekliğin yarısıdır, çünkü bir üçgen aynı taban ve yüksekliğe sahip dikdörtgenin tam yarısı kadar yer kaplar. Bunu bir kez çizince "bölü iki"yi ezberlemen gerekmez.
  • Biyolojide sol karıncığın duvarı sağdakinden kalındır, çünkü sol karıncık kanı bütün vücuda, sağ karıncık ise yalnız akciğerlere pompalar.
  • Tarihte Sivas Kongresi toplanış biçimi bakımından ulusal sayılır, çünkü yurdun her yerinden delegeler katıldı; Erzurum Kongresi ise doğu illerinin temsilcileriyle toplanmıştı. Bunu bilen için "Hangisi bölgesel, hangisi ulusal?" sorusu ezber olmaktan çıkar.
  • İngilizcede predict, pre (önce) ve dict (söylemek) parçalarından oluşur: önceden söylemek, yani tahmin etmek. Parçaları görünce preview ve dictionary de yarı yarıya öğrenilmiş olur.

Anlayıp anlamadığını görmek için kitabı kapat ve konuyu dersi kaçıran bir arkadaşına kendi cümlelerinle anlatmayı dene. Anlatamıyorsan ezber yavaş gider, bilgi de soru biraz farklı sorulduğu anda yanlış çıkar.

Gruplama: çok parçayı az parçaya çevir

Çalışan bellek yalnız birkaç parça tutabildiği için uzun listeleri birkaç anlamlı gruba ayır. Cep telefonu numaralarını dörtlü, üçlü ve ikili gruplar hâlinde söylememiz bu yüzdendir; aynı on bir rakamı ara vermeden aklında tutmak çok daha zordur.

Atatürk inkılaplarını düşün. Aşağıdaki dokuz inkılabı tek bir liste hâlinde ezberlemek zordur; alanlarına göre gruplanınca üç kısa listeye dönüşürler:

Alanİnkılaplar
Siyasi alandaSaltanatın kaldırılması, Cumhuriyet'in ilanı, Halifeliğin kaldırılması
Eğitim ve kültür alanındaTevhid-i Tedrisat Kanunu, Harf İnkılabı, Türk Tarih Kurumu ve Türk Dil Kurumu'nun kurulması
Toplumsal alandaŞapka Kanunu, Tekke ve zaviyelerin kapatılması, Soyadı Kanunu

Gruplar anlam da taşır: Bir inkılabın hangi alanda neyi değiştirdiğini bilmek, LGS'de bir düzenlemenin hangi alanda yapıldığını soran sorulara doğrudan cevap olur. Ders kitabın bazı inkılapları farklı gruplandırıyorsa onunkini esas al.

Neden ve sonuç listelerinde de aynısını yap: maddeleri siyasi, ekonomik ve toplumsal diye ayır; sınavda bir madde aklından çıkarsa grup başlığı nereye bakacağını gösterir. Kitaptaki sıraya göre değil anlama göre grupla, her grupta üç ila beş madde tut (Cowan'ın tahmini) ve önce grup adlarını öğren.

Kodlama ile ezber: gerçek maddelerin baş harfleri

Kodlama, ezberlemen gereken maddelerin baş harflerinden ya da eklerinden bir kelime veya cümle kurmaktır. Kod bilginin kendisinden yapıldığı için onu açtığında gerçek cevaba ulaşırsın. Türkçe derslerinden çoğu öğrencinin tanıdığı üç klasik kod:

KodNeyi gösterirNe işe yarar
FıSTıKÇı ŞaHaPf, s, t, k, ç, ş, h, pSert ünsüzler: bu harflerden biriyle biten kelimeye c, d, g ile başlayan bir ek gelince ek sertleşir (kitapçı, ağaçta, sokakta)
YaŞaSıNy, ş, s, nKaynaştırma ünsüzleri: iki ünlü yan yana gelince araya girerler (kapıyı, ikişer, kapısı, kapının)
Anası mezar dikecekmiş-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -mişSıfat-fiil ekleri (gelen, görülesi, bitmez, akar, okuduğum, okunacak, olmuş)

Bu kodların hepsinin zayıf noktası aynı: Kod yalnız listede ne olduğunu söyler. "Fıstıkçı Şahap"ı ezbere bilen ama bu harflerden sonra ekin nasıl değiştiğini bilmeyen öğrenci soruyu yine kaçırır. Sıfat-fiil ekleri de ünlü uyumuna ve ünsüz benzeşmesine göre biçim değiştirir (-dik, -dık, -duk, -tük gibi); koddaki her hece bir ek ailesini temsil eder.

Daniel Stalder 2005'te iki giriş düzeyi psikoloji sınıfında, kısaltma kullanan öğrencilerin o kısaltmaların kapsadığı sınav sorularında üç sınav boyunca daha başarılı olduğunu buldu; öğrenciler kısaltmaların motivasyonlarına da iyi geldiğini söyledi. Öğrenciler kısaltma kullanıp kullanmayacağını kendileri seçtiği için çalışma bir ilişkiyi gösterir ama nedenselliği kanıtlayamaz.

Kendi kodunu beş adımda kur

  1. Listenin tamamını yaz ve her maddeyi anladığından emin ol.
  2. Sıranın önemli olup olmadığına karar ver.
  3. Her maddenin baş harfini al.
  4. Sıra serbestse harfleri bildiğin bir kelimeye diz, "Yaşasın"daki gibi. Sıra sabitse harflerin yerini değiştirme; bu harflerle başlayan kelimelerden kısa bir cümle kur.
  5. Kodu iki yönlü sına: koddan her maddeye ve anlamına, sorudan koda.

Biyolojiden bir örnek: Mitozun evreleri profaz, metafaz, anafaz ve telofazdır. Sıra sabit olduğu için kod P, M, A, T olarak kalır ve ancak her harfi açabildiğinde işe yarar. P'de kromozomlar belirginleşir ve çekirdek zarı dağılır, M'de kromozomlar hücrenin ortasında dizilir, A'da kardeş kromatitler zıt kutuplara çekilir, T'de yeni çekirdek zarları oluşur. Ardından sitokinezle sitoplazma bölünür.

Kodu yalnız eksiksiz ya da sırasıyla sorulacak listeler için yap. Bir kodun kendisi de ayrıca ezber gerektiriyorsa onu sadeleştir.

Hafıza sarayı adım adım

Hafıza sarayı (araştırmalardaki adıyla loci yöntemi), çok iyi bildiğin bir mekânı bir dizi askı gibi kullanır: tanıdık bir yolu zihninde yürür, her durağa bir madde bırakırsın. Hafıza şampiyonları bu yönteme güvenir.

Martin Dresler'in yürüttüğü 2017 tarihli bir çalışmada, yöntemi daha önce hiç kullanmamış kişiler 40 gün boyunca günde 30 dakika çalıştı. Bir kelime listesinden hatırlayabildikleri kelime sayısı iki katından fazlasına çıktı ve dört ay sonra da başlangıçtakinin çok üstündeydi. Bunun için haftalarca her gün alıştırma yapıldığını ve listelerin somut kelimelerden oluştuğunu da unutma.

  1. Hiç düşünmeden yürüyebildiğin bir yol seç, örneğin evinde dış kapıdan çalışma masana kadar.
  2. Bu yol üzerinde 5–10 sabit durak belirle ve onlardan hep aynı sırayla geç.
  3. Her durağa bir madde koy: maddenin kendisini ya da doğrudan bir resmini, o noktada bir şey yaparken.
  4. Yolu zihninde yavaşça yürü, her maddeyi adıyla söyle, sonra tersinden yürü.
  5. Ertesi gün ve birkaç gün sonra listeye bakmadan yolu yeniden yürü.

Örnek olarak hem LGS'de hem YKS'de karşına çıkan Milli Mücadele'nin hazırlık dönemini alalım: Mondros'tan TBMM'nin açılışına on olay, sırasıyla.

DurakOlayOrada ne görüyorsun?
1. Dış kapıMondros Ateşkes Antlaşması (Ekim 1918)Kapının önünde demirli bir İngiliz savaş gemisinde ateşkes imzalanıyor
2. Paspasİzmir'in işgali (Mayıs 1919)Yunan askerleri rıhtıma çıkıyor, Hasan Tahsin ilk kurşunu atıyor
3. PortmantoMustafa Kemal'in Samsun'a çıkışı (19 Mayıs 1919)Bandırma Vapuru askıların önüne yanaşıyor
4. Koridordaki aynaHavza Genelgesi (Mayıs 1919)Aynada işgalleri protesto eden mitingler
5. Salondaki koltukAmasya Genelgesi (Haziran 1919)Koltukta "Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır" yazan bir kâğıt
6. TelevizyonErzurum Kongresi (Temmuz 1919)Ekranda doğu illerinin delegeleri manda ve himayeyi reddediyor
7. Mutfak masasıSivas Kongresi (Eylül 1919)Masanın çevresinde yurdun her yerinden delegeler, cemiyetler tek çatı altında birleşiyor
8. BuzdolabıAmasya Görüşmeleri (Ekim 1919)İstanbul hükümetinin temsilcisi Salih Paşa, Temsil Heyeti'yle masada
9. PencereMisak-ı Milli (Ocak 1920)Pencereye yapıştırılmış, ulusal sınırları gösteren bir harita
10. Çalışma masasıTBMM'nin açılışı (23 Nisan 1920)Masanın üstünde toplanmış ilk meclisin milletvekilleri

Hafıza sarayı somut şeylerden oluşan sıralı listelerde iyi çalışır: bir sunumun ana başlıkları, bir sürecin adımları, tarihî bir olay sırası. Olayların neden yaşandığını sana söylemez, soyut tanımlarda da pek işe yaramaz; Milli Mücadele'nin nedenlerini ayrıca öğrenmen gerekir. İlk yolunu kurmak biraz zaman alır ve listeler birbirine karışmasın diye her liste için ayrı bir yol kullanmalısın.

Çiz, sesli söyle, anlat

Bilgiyle bir şey yapmak onu öne çıkarır, sonradan da daha kolay bulursun.

Çizmek

Jeffrey Wammes, Melissa Meade ve Myra Fernandes 2016'da, insanların çizdikleri kelimeleri, tekrar tekrar yazdıkları kelimelerden daha iyi hatırladığını buldu; hızlı ve basit çizimler bile işe yaradı. Bu çalışmalarda tek tek kelimeler kullanıldı, o yüzden yöntemi gözünde canlandırabildiğin şeylerde kullan: Kalbin dört odacığını ezberden çiz ve kitapla karşılaştır ya da YKS coğrafya için Türkiye'nin dilsiz haritasına akarsuları ve gölleri ezberden yerleştir.

Sesli söylemek

Colin MacLeod ve arkadaşları 2010'da, sesli okunan kelimelerin sessiz okunanlardan daha iyi hatırlandığını gösterdi ve buna üretim etkisi adını verdi. Etki, maddelerin yalnız bir kısmı sesli söylendiğinde en belirgindir. Anahtar terimleri ve tanımları sesli, ünitenin geri kalanını sessiz oku.

Anlatacakmış gibi çalışmak

John Nestojko ve arkadaşlarının 2014'teki çalışmasında, bir metni sonradan anlatacağını düşünerek okuyanlar, sınava gireceğini düşünenlerden daha fazlasını ve daha düzenli biçimde hatırladı; üstelik hiçbiri metni gerçekten anlatmadı. Konuyu yarın bir sınıf arkadaşına anlatacakmış gibi çalış, sonra gerçekten anlat: bir arkadaşına, kardeşine ya da boş odaya.

Hangi bilgi için hangi ezber tekniği?

Ezberlemen gerekenİşe yarayanÖrnek
İngilizce kelimeİki yönlü kartlar, aralıklı kendini sınama, kendi cümlelerinpredict: bir yüzde kelime, öbür yüzde anlamı
FormüllerNereden geldiğini açıkla, soruda kullan, ezberden yazDikdörtgenin yarısı olarak üçgenin alanı
Tarihler ve olay sıralarıKendi çizdiğin zaman çizelgesi, hafıza sarayıMondros'tan TBMM'ye on olay
Listeler ve sınıflandırmalarÖnce gruplama, sonra baş harf koduAlanlarına göre inkılaplar, Fıstıkçı Şahap
TanımlarÖnce kendi cümlelerinle yaz, sonra kendini sınaOsmozu kitaba bakmadan tek cümleyle anlat
Şiir ve İstiklal MarşıBirkaç dize ekleyerek ilerle, her seferinde baştan okuİlk kıta, sonra ilk iki kıta
Şemalar (hücre, kalp, harita)Ezberden çiz, karşılaştır, düzeltDilsiz haritada Türkiye'nin gölleri

Ezberi zorlaştıran hatalar

  • Sayfa tanıdık gelene kadar okumak ve fosforlu kalemle çizmek. Dunlosky'nin 2013'teki incelemesi ikisini de düşük faydalı buldu. Rahat gelen ama işe yaramayan başka alışkanlıklar ders çalışma efsaneleri yazısında.
  • Anlamını bilmediğin kelimeleri ezberlemek.
  • Her şeyi tek gecede öğrenmeye çalışmak. Son gece ezberi ertesi günkü yazılıyı kurtarabilir, ama bir hafta sonra elinde pek bir şey kalmaz.
  • Denemeden cevaba bakmak. Önce bir cevap söyle ya da yaz, tahmin bile olsa.

7 günlük ezber planı

Aşağıda 40 İngilizce kelime için bir hafta var; 1., 2., 4. ve 7. günlerde kendini sınarsın. Süreler kaba tahmindir, araştırma bulgusu değildir.

GünNe yapmalıYaklaşık süre
1Kelimeleri konularına göre onar kelimelik dört gruba ayır. Her kelimeyi sesli söyle, kısa bir cümlede kullan, sonra listeyi kapatıp kendini sına. Sonda bilemediklerini yeniden sına.30–40 dk
240 kelimeyi bakmadan iki yönlü sına; bilemediklerini her biri bir kez doğru çıkana kadar tekrarla.15–20 dk
3Yalnız dünkü yanlışlar.5 dk
440 kelime karışık sırayla: Türkçesinden İngilizcesini yaz.15 dk
5Dinlenme ya da yalnız yanlışlar.0–5 dk
6Kelimelerden onunu kullandığın kısa bir paragraf yaz.10 dk
7Gerçek yazılı gibi, süre tutarak 40 kelimenin hepsinden kendini sına. 14. ve 30. gün tekrarlarını takvimine yaz.15 dk

On olaylık bir liste için 1. gün hafıza sarayını kur; 2., 4. ve 7. günlerde yolu listeye bakmadan yürü ve kontrol etmeden önce olayları sırasıyla yaz.

Sınav yarınsa

  1. Sınavda çıkması muhtemel her şeyi topla: konu özeti, öğretmeninin verdiği liste, eski yazılı soruları.
  2. Bunları sorulara çevir ve yeniden okumak yerine hemen kendini sına.
  3. Eksiksiz yazman gereken birkaç listeyi grupla ve kodla, bir olay sırası için beş duraklı hızlı bir yol kur.
  4. Akşam bilemediklerinle ikinci bir tur yap.
  5. Belli bir saatte bırak ve uyu. Uyku, beynin o gün öğrendiklerini pekiştirmesine yardım eder (Diekelmann ve Born, 2010); sabahlarsan bu adımı atlamış olursun.
  6. Sabah kodlarından ve sorularından hızlı bir tur geç, yeni konu açma.

Sınavdan önceki gece için daha fazlası uyku ve ders çalışma rehberimizde.

Sık sorulan sorular

Yarınki sınav için hızlı ezber nasıl yapılır?

Yeniden okumak yerine kendini sına, yalnız eksiksiz yazman gereken listeleri kodla ve uyu. Adımlar Sınav yarınsa bölümünde.

Ezberlediğimi neden hemen unutuyorum?

Çoğu zaman bilgiyi yalnız okuduğun ve hiç geri çağırmadığın için. Okurken bilgi tanıdık gelir ve öğrenilmiş gibi görünür, ama kitabı kapatıp kendini sınamazsan bilgi birkaç gün içinde silinir. Önce anla, sonra 1., 2., 4. ve 7. günlerde kendini sına.

Yazarak mı, sesli okuyarak mı ezberlemek daha iyi?

İkisi de sessiz okumaktan iyidir. Anahtar terimleri sesli söylemek onları öne çıkarır; yazmak ise en çok ezberden yazıp sonra kontrol ettiğinde işe yarar. Kitaptan temize çekmek çok daha az kazandırır.

Ezber için günün hangi saati daha iyi?

Herkese uyan tek bir saat yok. Akşam kısa bir kendini sınama turu yapıp ardından normal uykunu uyumak iyi bir alışkanlıktır, çünkü uyku o gün öğrendiklerini tutmana yardım eder. Daha çok çalışmak için uykundan kısma.

Bir şeyi ezberlemek için kaç kez tekrar etmeliyim?

Sabit bir sayı yok. Bakmadan bir kez doğru söyleyene kadar kendini sına, sonra ertesi gün, birkaç gün sonra ve bir hafta sonra geri dön. Bilemediğin madde daha erken geri gelir.

Müzik dinlemek ezberlemeye yardım eder mi?

Sözlü şarkılar genellikle ezberi zorlaştırır, çünkü şarkının sözleri öğrenmeye çalıştığın kelimelerle yarışır; sessizlik ya da yağmur gibi sabit bir ses daha iyi çalışır. Ayrıntılar ders çalışırken müzik rehberimizde.

Kaynaklar ve ek okumalar

  1. Miller, G. A. (1956). The magical number seven, plus or minus two: Some limits on our capacity for processing information. Psychological Review, 63(2), 81–97.
  2. Cowan, N. (2001). The magical number 4 in short-term memory: A reconsideration of mental storage capacity. Behavioral and Brain Sciences, 24(1), 87–114.
  3. Craik, F. I. M., & Lockhart, R. S. (1972). Levels of processing: A framework for memory research. Journal of Verbal Learning and Verbal Behavior, 11(6), 671–684.
  4. Roediger, H. L., & Karpicke, J. D. (2006). Test-enhanced learning: Taking memory tests improves long-term retention. Psychological Science, 17(3), 249–255.
  5. Cepeda, N. J., Pashler, H., Vul, E., Wixted, J. T., & Rohrer, D. (2006). Distributed practice in verbal recall tasks: A review and quantitative synthesis. Psychological Bulletin, 132(3), 354–380.
  6. Dunlosky, J., Rawson, K. A., Marsh, E. J., Nathan, M. J., & Willingham, D. T. (2013). Improving students' learning with effective learning techniques: Promising directions from cognitive and educational psychology. Psychological Science in the Public Interest, 14(1), 4–58.
  7. Stalder, D. R. (2005). Learning and motivational benefits of acronym use in introductory psychology. Teaching of Psychology, 32(4), 222–228.
  8. Dresler, M., Shirer, W. R., Konrad, B. N., Müller, N. C. J., Wagner, I. C., Fernández, G., Czisch, M., & Greicius, M. D. (2017). Mnemonic training reshapes brain networks to support superior memory. Neuron, 93(5), 1227–1235.
  9. Wammes, J. D., Meade, M. E., & Fernandes, M. A. (2016). The drawing effect: Evidence for reliable and robust memory benefits in free recall. Quarterly Journal of Experimental Psychology, 69(9), 1752–1776.
  10. MacLeod, C. M., Gopie, N., Hourihan, K. L., Neary, K. R., & Ozubko, J. D. (2010). The production effect: Delineation of a phenomenon. Journal of Experimental Psychology: Learning, Memory, and Cognition, 36(3), 671–685.
  11. Nestojko, J. F., Bui, D. C., Kornell, N., & Bjork, E. L. (2014). Expecting to teach enhances learning and organization of knowledge in free recall of text passages. Memory & Cognition, 42(7), 1038–1048.
  12. Diekelmann, S., & Born, J. (2010). The memory function of sleep. Nature Reviews Neuroscience, 11(2), 114–126.

Başa dön

Bir sonraki çalışma seansını değerli kıl

Study Buddy Cat, onaylanan her odak dakikasını kedine mamaya çevirir. Başlamak için hesap ya da ödeme gerekmez, reklam yok; ara verdiğinde de kedin seni bekler.